SŁOŃCE WSCHODZI RAZ NA DZIEŃ
maj 2024Krótka Historia Polskiego Kina cz. 2
Film Henryka Kluby jest utworem wybitnie oryginalnym w wyrazie, konsekwentnie pomyślanym i zrealizowanym, i wreszcie – last but not least – obrazem, który ogląda się z niekłamanym zainteresowaniem. […] powiódł się reżyserowi zamiar tak trudny, jak stylizacja opowiadania na przypowieść ludową przy jednoczesnym zachowaniu perspektywy widzenia samych góralskich bohaterów. – pisał Rafał Marszałek dla czasopisma „Współczesność”.
W cyklu „Krótka historia polskiego kina 2: twórcy osobni” jest „Słońce wschodzi raz na dzień” w reżyserii Henryka Kluby z 1967 roku, możecie go oglądać w maju w 82 kinach studyjnych!
Każdy seans poprzedza wideo prelekcja autorstwa kuratora cyklu Tomasza Kolankiewicza.
Opis fabuły:
Chłopski przywódca z Beskidów zakłada tuż po wojnie osadę na Ziemiach Odzyskanych. Buduje z chłopami szkołę, ceglarnię i tartak. Towarzysze komuniści próbują wymusić na nim zgodę na oddanie dla ogółu ich społecznej własności. Trwa spór o władzę ludu.
Więcej o filmie:
Haratyk (Franciszek Pieczka), charyzmatyczny góral wyrasta po wojnie na chłopskiego przywódcę w swej wsi w Beskidach. Za namową przybysza spoza regionu wyprawia się z grupą mieszkańców na Ziemie Odzyskane, by w regionie Śląska założyć chłopską osadę. Udaje mu się uzyskać pozwolenie na zajęcie ziemi, ale żadnej innej pomocy. Stosunki na wsi i uroczystości publiczne pokazują rywalizującą o chłopa dwuwładzę kościoła i partii. Trudem własnych rąk ludzie Haratyka budują wiejską szkołę, ceglarnię i tartak. Wtedy Urząd Bezpieczeństwa przypomina im o konieczności przekazania społecznej własności na rzecz ogółu. Chłopi buntują się, gdyż inaczej rozumieją głoszoną przez propagandę władzę ludu. Negocjuje z nimi lokalny sekretarz partyjny, były partyzant „Mały” (Marian Kociniak). Na znak protestu Haratyk pali tartak, przenosi się ze swoimi ludźmi do lasu i stawia zbrojny opór. Zdradza go wiejski buntownik Górniok (Ryszard Filipski) i oddaje w ręce UB. Po trzech latach Haratyk wychodzi z więzienia. W pierwotnej wersji zakończenia chłopski przywódca po wyjściu z więzienia, nierozpoznawany, skazany był na żebractwo. Reżyser zmuszony do pozytywnego rozwiązania konfliktu dokręcił drugie zakończenie, w którym bohater po odbyciu kary otrzymuje od partii drugą szansę. Ludowa ballada w reżyserii Henryka Kluby stanowi oryginalną interpretację filmu socrealistycznego o dojrzewaniu chłopstwa do ideologii socjalizmu. Chłopi samoorganizują się i bronią idei władzy ludu. Twórca dowartościowuje tę walkę mityczną oprawą plastyczną na wzór malarstwa naiwnego oraz muzyczną – pieśniami według kompozycji Zygmunta Koniecznego w wykonaniu chóru z Istebnej. Film budzi pozytywne skojarzenia ze sztuką Siergieja Paradżanowa, ormiańskiego autora filmowego, twórcy arcydzieła „Cienie zapomnianych przodków” (1965). Autorem scenariusza, dialogów i tekstów pieśni był Wiesław Dymny, aktor, pisarz i poeta, artysta „Piwnicy pod Baranami”. Jego współpraca scenariuszowa i scenograficzna z Klubą zaczęła się od robotniczej ballady „Chudy i inni” (1966) i zaowocowała jeszcze filmem „Pięć i pół bladego Józka” (1971).
SŁOŃCE WSCHODZI RAZ NA DZIEŃ
Reżyseria: Henryk Kluba
Scenariusz: Wiesław Dymny
Muzyka: Zygmunt Konieczny
Zdjęcia: Wiesław Zdort
Występują: Franciszek Pieczka, Zdzisław Maklakiewicz, Ryszard Filipski, Marian Kociniak, Teresa Marczewska i inni
Organizator przeglądu: Stowarzyszenie Kin Studyjnych
Kurator przeglądu: Tomasz Kolankiewicz
Partnerzy: Wytwórnia Filmów Dokumentalnych i Fabularnych, 35mm, DI Factory
Przegląd współfinansowany ze środków Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej
Oprawa graficzna: Ewelina Gąska
Realizacja spotu: Sergio Chao
Patroni medialni: Miesięcznik KINO, Pełna Sala, RMF Classic
Sprawdź gdzie gramy:
TYDZIEŃ I
| Nazwa kina | Miasto | Data |
|---|---|---|
| MDK | Wągrowiec | 05 maj 2024 |
| 60 krzeseł | Gorzów Wielkopolski | 06 maj 2024 |
| Kinoteatr Pasja | Iława | 06 maj 2024 |
| Agrafka | Kraków | 07 maj 2024 |
| Przedwiośnie | Płock | 07 maj 2024 |
| Camerimage | Toruń | 09 maj 2024 |
| Pod Kopułą | Gostyń | 09 maj 2024 |
| Apollo | Poznań | 11 maj 2024 |
| Rejs | Słupsk | 11 maj 2024 |
| Centrum | Konin | 11 maj 2024 |
| Oskard | Konin | 11 maj 2024 |
| WCK | Wejherowo | 12 maj 2024 |
| Kino na Boku | Warszawa | 12 maj 2024 |
| Janosik | Żywiec | 12 maj 2024 |
| IKM | Gdańsk | 12 maj 2024 |
TYDZIEŃ II
| Nazwa kina | Miasto | Data |
|---|---|---|
| Elektrownia | Radom | 13 maj 2024 |
| Forum | Białystok | 14 maj 2024 |
| Kameralne | Gdańsk | 14 maj 2024 |
| Mikro | Kraków | 14 maj 2024 |
| Polonez | Skierniewice | 14 maj 2024 |
| WDK | Kielce | 14 maj 2024 |
| Goplana (CK) | Połczyn-Zdrój | 14 maj 2024 |
| Wilga | Garwolin | 15 maj 2024 |
| Mediateka | Wieliczka | 15 maj 2024 |
| Śnieżka | Dębica | 16 maj 2024 |
| Galaktyka | Mielec | 16 maj 2024 |
| Diana | Prudnik | 16 maj 2024 |
| Miejsce | Zakopane | 16 maj 2024 |
| Bajka | Lublin | 16 maj 2024 |
| Amok | Gliwice | 16 maj 2024 |
| Amondo | Warszawa | 18 maj 2024 |
| Ważka | Niepołomnice | 18 maj 2024 |
| Praha | Warszawa | 18 maj 2024 |
| Kika | Kraków | 19 maj 2024 |
| Gryf | Gryfino | 19 maj 2024 |
| Muranów | Warszawa | 19 maj 2024 |
TYDZIEŃ III
| Nazwa kina | Miasto | Data |
|---|---|---|
| ECK | Ełk | 20 maj 2024 |
| Astra | Oborniki Śląskie | 20 maj 2024 |
| Rialto | Poznań | 20 maj 2024 |
| Kino na Bursztynowym szlaku | Pruszcz Gdański | 20 maj 2024 |
| MDK | Radomsko | 20 maj 2024 |
| Aurum | Złotoryja | 20 maj 2024 |
| Muza | Poznań | 20 maj 2024 |
| Nowe Horyzonty | Wrocław | 20 maj 2024 |
| Kosmos | Katowice | 21 maj 2024 |
| Kino Pod Baranami | Kraków | 21 maj 2024 |
| CK | Polkowice | 21 maj 2024 |
| Wielkopolanin | Buk | 22 maj 2024 |
| Charlie | Łódź | 22 maj 2024 |
| Zorza | Rzeszów | 22 maj 2024 |
| SDK | Sławno | 22 maj 2024 |
| Świt | Zwoleń | 22 maj 2024 |
| Echo | Jarocin | 22 maj 2024 |
| Paradox | Kraków | 22 maj 2024 |
| Wisła | Warszawa | 22 maj 2024 |
| Pegaz | Wodzisław Śląski | 22 maj 2024 |
| BCK | Bytom | 23 maj 2024 |
| OKF ILUZJA | Częstochowa | 23 maj 2024 |
| Światowid | Elbląg | 23 maj 2024 |
| Gdyńskie Centrum Filmowe | Gdynia | 23 maj 2024 |
| Kinematograf | Łódź | 23 maj 2024 |
| Capitol | Milicz | 23 maj 2024 |
| Atlantic | Warszawa | 23 maj 2024 |
| Kadr | Dąbrowa Górnicza | 23 maj 2024 |
| Orzeł | Bydgoszcz | 26 maj 2024 |
| Pałacowe | Poznań | 26 maj 2024 |
| Stacja Falenica | Warszawa | 26 maj 2024 |
| Centrum | Kalisz | 26 maj 2024 |
TYDZIEŃ IV
| Nazwa kina | Miasto | Data |
|---|---|---|
| Łydynia | Ciechanów | 27 maj 2024 |
| Bajka | Kluczbork | 27 maj 2024 |
| Malta | Poznań | 27 maj 2024 |
| EC1 | Łódź | 27 maj 2024 |
| Kinoteka | Warszawa | 28 maj 2024 |
| Kryterium | Koszalin | 29 maj 2024 |
| Len | Żyrardów | 30 maj 2024 |
| DCF | Wrocław | 30 maj 2024 |
| Regis | Bochnia | 31 maj 2024 |